TOPAZ Nummer 11 / 2004
Welkom
Duurzame ontwikkeling en spiritualiteit
Zelfbeschikking of van buitenaf bepaald
7 suggesties voor zelfreflectie om elke dag nieuw mee te starten
Meneer Groen, de groenteman
Wat is eer?
Ruimte voor poëzie
Waarom stellen mensen vragen?
De menselijke legpuzzel van antwoorden op vragen die ons bezighouden
Well Being praktijken voor healing en gezondheids educatie geopend
Het filosofisch café
Dido & Aeneas, eerste opera binnen het Template Netwerk

Zelfbeschikking of van buitenaf bepaald

Gedachten over de 'holistische mozaïekmens'

door Roland Böhringer, Duitsland

Een paar maanden geleden liep ik om elf uur 's avonds naar buiten om de sfeer te proeven. De straten waren leeg, er was verder niemand buiten. Het had iets spookachtigs en het voelde nogal deprimerend. Ik was in Leiden vanwege een redactiebijeenkomst van het Topaz Magazine. Ik realiseerde me natuurlijk dat het Nederlands elftal die avond in het kader van Euro 2004 tegen Portugal speelde, en uit de sombere sfeer die in de lucht hing was duidelijk op te maken hoe die wedstrijd was verlopen.

Ik had graag een opgewekter resultaat gezien, want ook de volgende dag was doortrokken van diezelfde melancholieke sfeer die als een drukkende wolk in de lucht hing en pas begon op te klaren toen ik bij de Duitse grens kwam.

In Duitsland hadden we een paar dagen daarvoor ook zoiets meegemaakt toen ons nationale team van de Tsjechen verloor. Elke keer als er een belangrijk sportevenement is, zijn er miljoenen mensen die hetzelfde denken en hetzelfde voelen: vreugde bij winst en somberheid bij verlies. De energievelden van succes en mislukking worden hierdoor versterkt. Dat patroon herhaalt zich keer op keer.

Wat iemand mentaal of emotioneel beweegt, laat een onzichtbare echo na die enige tijd duurt, een soort energieveld, want energie kan immers niet vernietigd worden, maar slechts omgezet. Wanneer we zo'n energieveld voelen, interpreteren we dat meestal als een prettige of onprettige sfeer. Als er bijvoorbeeld stress op het werk is of de zaken thuis lopen niet zo lekker dan wordt die sfeer vaak beschreven als een gevoel van spanning in de lucht. Misschien ben je zelf wel eens een kamer binnengegaan waar net een verhitte discussie heeft plaatsgevonden en voelde je de elektrische lading die nog in de lucht navibreerde.

Als we het niet in de gaten hebben, kunnen we ons zo'n energieveld aantrekken en de gevoelens ervan als onze eigen beschouwen. Zo kunnen we ons geïrriteerd voelen zonder dat daar een goede reden voor is.

Mijn punt hierbij gaat niet over voetbal en wat dat veroorzaakt, maar over een vraag die ik mezelf al zo vaak heb gesteld - hoeveel van mijn leven wordt door mijzelf bepaald en hoeveel wordt bepaald door iets of iemand anders? En hoe vaak is mijn leven onderworpen aan invloeden die ik niet wil, invloeden die ik niet ken of waar ik me misschien niet eens bewust van ben omdat ik ze niet opmerk?

Dat leidde me tot de vraag hoe je maximaal zelfbesturend kunt zijn en wat de belangrijkste aandachtspunten hierin zijn. Mijn voorlopige idee is dat de mens een integraal wezen is dat bestaat uit vele onderdelen. De kunst van zelfbeschikking kan betekenen dat je beschikbaar bent voor de vorming van het mozaïek van de persoon die je wilt zijn.

Instituten als de Kerk, de regering en soortgelijke organisaties bepaalden vroeger in onze westerse cultuur de richtlijnen over hoe te leven. Nu lijken veel van die leidraden uit de tijd te zijn en niet langer van toepassing. Veel mensen zoeken een alternatief en komen vaak uit bij Oosterse filosofieën als ze zoeken naar een individuele ethiek die geen vrijbrief is voor egoïsme.

Vaak wordt gezegd dat we een 'oriëntatiecrisis' beleven, maar die biedt tegelijk een kans op heroriëntatie, een mogelijkheid om afstand te nemen van voor-ons-bepaalde programma's en patronen, die nu achterhaald zijn. Die zoektocht naar onszelf en naar het herdefiniëren van onszelf is in vele mensen gaande. Het is voor velen een levenslang streven of een persoonlijke taakstelling geworden. Dit leidt tot een mozaïek van oude en nieuwe structuren. Wat als waardevol en bruikbaar beschouwd wordt blijft behouden, terwijl de rest overbodig is en afgedankt wordt.

Laten we teruggaan naar het vraagstuk van soevereiniteit in je eigen leven en hoe daar meer gevoelig voor te worden.

Als we werkelijk met beide benen op de grond willen komen, is één keer erover denken niet genoeg. Zelfbeschikkend worden is leren om met plezier telkens opnieuw naar je leven te kijken, zorgvuldig je doel nastreven en correcties te maken onderweg.

Hoewel uiteindelijk ieder dat op zijn eigen wijze moet invullen, zijn er vragen als:
- Hoe kom je hier elke dag opnieuw toe?
- Hoe leef je iedere dag zo volledig mogelijk, ethisch en in overeenstemming met die zelfbeschikking?
- Hoe te leven zonder het overzicht te verliezen of je plotseling te realiseren dat je de weg kwijt bent?
- Hoe niet gevangen te raken in verleidingen, rages of modeverschijnselen die tijd, geld en energie vreten?

Eén manier is om 's morgens vroeg in een soort meditatief proces jezelf vragen stellen. Een tijdje stil te staan om te denken, te voelen en je intuïtie in te schakelen.

Het gaat om vragen van algemene aard die ons helpen onszelf en de dag opnieuw te bekijken, dichtbij onze kern te blijven en tijd voor de belangrijke dingen in ons leven te plannen.

Hier regelmatig de tijd voor nemen is een efficiënte manier om elke dag krachtiger en intact binnen te stappen en onze zoektocht om een 'holistische mozaïekmens' te worden, te verbeteren.

Copyright © 2001-2019 De Template Stichting, alle rechten voorbehouden.